«کهن‌خوانی» در مدارس شاهین‌شهر؛ از بازشناسی ریشه‌های فرهنگی تا تقویت قدرت اندیشیدن

به گزارش پایگاه خبری اصفهان سبز، نشست هم‌اندیشی طرح «کهن‌خوانی» با حضور سعید ابریشمی‌راد، شهردار شاهین‌شهر برگزار شد و در آن بر ضرورت پیوند نسل جدید با ادبیات فارسی، تقویت اندیشه و تبدیل ادبیات کهن به بخشی ماندگار از فرآیند فرهنگی و آموزشی مدارس تأکید شد.

ابریشمی‌راد در این نشست، عمق‌بخشیدن به اندیشه را مهم‌ترین هدف طرح «کهن‌خوانی» عنوان کرد و اظهار داشت: «طرح کهن‌خوانی در مدارس شهرستان شاهین‌شهر صرفاً برنامه‌ای برای آشنایی نوجوانان با ادبیات گذشته ایران نیست، بلکه فرصتی برای پیوند دوباره نسل جدید با ریشه‌های فرهنگی و تقویت توانایی اندیشیدن است.»

وی با اشاره به سابقه همکاری شهرداری و آموزش‌وپرورش در حوزه‌های فرهنگی و هنری افزود: در سال‌های گذشته برنامه‌های مختلفی در زمینه ادبیات و هنر اجرا شده است، اما طرح «کهن‌خوانی» حاصل جلسات متعدد کارشناسی و گفت‌وگو میان مدیران، کارشناسان و معلمان است و از این جهت می‌تواند نمونه‌ای از یک همکاری هدفمند و مستمر میان دو مجموعه باشد.

فاصله نسل جدید با ادبیات فارسی؛ یکی از ضرورت‌های اجرای طرح

شهردار شاهین‌شهر، فاصله گرفتن بخشی از نسل جدید از زبان و ادبیات فارسی را یکی از ضرورت‌های اجرای این طرح دانست و ادامه داد: اگر نتوانیم گنجینه ادبی و فرهنگی خود را به نسل آینده منتقل کنیم، بخشی از پیوستگی هویتی و فرهنگی خود را از دست خواهیم داد؛ با این حال، هدف «کهن‌خوانی» تنها بازشناسی هویت نیست و عمق‌بخشیدن به اندیشه، هدف مهم‌تر این طرح است.

ابریشمی‌راد با تأکید بر اینکه آموزش نباید صرفاً به حفظ محفوظات محدود شود، گفت: «حتی حفظ کردن یک دیوان شعر به‌تنهایی ارزش نهایی ندارد؛ گاهی فهم عمیق یک بیت و اندیشیدن درباره معنای آن، ارزشمندتر از حفظ کردن صدها بیت است.»

وی ادامه داد: شعر فارسی با استعاره، ایما و اشاره و لایه‌های معنایی خود، مخاطب را وادار می‌کند مکث کند، دوباره بخواند و درباره آنچه خوانده است، فکر کند.

شهردار شاهین‌شهر افزود: در آثار عطار، مولانا، سعدی، حافظ و سایر شاعران بزرگ، این ظرفیت به‌روشنی دیده می‌شود. این بزرگان تنها شاعر نیستند؛ آثار آنها انسان را با پرسش‌هایی درباره خود، هستی و معنای زندگی مواجه می‌کند. به همین دلیل، ادبیات کهن می‌تواند در تقویت تفکر و شکل‌گیری خرد نقش داشته باشد.

از اطلاعات و دانش تا شناخت و خرد

ابریشمی‌راد با اشاره به تفاوت میان داده، اطلاعات، دانش و شناخت اظهار کرد: جامعه برای ساختن آینده فقط به انسان‌هایی برخوردار از اطلاعات و دانش نیاز ندارد؛ بلکه به انسان‌هایی نیاز دارد که بتوانند دانسته‌های خود را در فرآیند اندیشیدن به شناخت و خرد تبدیل کنند و ادبیات یکی از ظرفیت‌های مهم برای تقویت این فرآیند است.

وی انتخاب نوجوانان را برای اجرای این طرح آگاهانه دانست و گفت: دوره متوسطه اول فرصت مناسبی برای کار روی اندیشه، پرسشگری و شکل‌گیری هویت است.

شهردار شاهین‌شهر تأکید کرد: «تأکید من این است که این فرصت به یک سال یا چند جلسه محدود نشود و دانش‌آموزان در هر سه سال دوره متوسطه اول با این برنامه ارتباط داشته باشند. در کنار آن، پایه ششم و پایه دهم نیز می‌توانند در این زنجیره حضور داشته باشند.»

«کهن‌خوانی» نباید به برنامه‌ای مناسبتی تبدیل شود

ابریشمی‌راد با تأکید بر ضرورت استمرار این طرح تصریح کرد: «کهن‌خوانی نباید به یک برنامه حاشیه‌ای یا مناسبتی تبدیل شود، بلکه باید در فضای مدرسه جریان پیدا کند و به یک برنامه فرهنگی و آموزشی قابل تداوم تبدیل شود.»

وی افزود: شهرداری نیز در حد توان از استمرار این طرح حمایت خواهد کرد و تلاش می‌شود زمینه لازم برای ادامه آن در سال‌های آینده فراهم شود.

شهردار شاهین‌شهر با اشاره به ویژگی‌های منحصربه‌فرد این شهر اظهار کرد: اگر پذیرفته‌ایم در شهری با چنین ویژگی‌هایی مسئولیت داریم، باید در برنامه‌های فرهنگی نیز متفاوت فکر کنیم و متناسب با ظرفیت و هویت شاهین‌شهر، تجربه‌های تازه‌ای خلق کنیم.

وی ادامه داد: «کهن‌خوانی» می‌تواند یکی از همین تجربه‌های متفاوت و ماندگار باشد.

هدف «کهن‌خوانی»؛ رسیدن از خواندن به اندیشیدن

ابریشمی‌راد خاطرنشان کرد: آنچه از این طرح می‌خواهیم، تربیت نسلی نیست که فقط چند شعر را بشناسد یا حفظ کند؛ بلکه می‌خواهیم نوجوانان با ادبیات خود ارتباط برقرار کنند، ریشه‌های فرهنگی‌شان را بشناسند، پرسش کنند و از خواندن به اندیشیدن برسند.

وی در پایان تأکید کرد: «کهن‌خوانی برای من، بازگشت صرف به گذشته نیست؛ بازخوانی گذشته برای ساختن آینده است.»